Chorobowe w Niemczech – co, jak, z czym, i dlaczego?

single-image

Jesteśmy tylko ludźmi, prawda? Chorobowe to też rzecz bardzo ludzka, prawda? Bo przecież jak każdy, mamy dni lepsze i gorsze. I o ile bywają rzeczy i sytuacje, które możemy z powodzeniem, i przede wszystkim – wyprzedzeniem – zaplanować, tak choroba, o ile rzecz jasna jest prawdziwa, zaplanować się po prostu nie da. No ale, czy żyjąc i pracując na terenie Niemiec, mamy takie same prawa i obowiązki jak i w Polsce? A no niekoniecznie. Ale o tym dowiesz się czytając ten tekst.

Każdemu, kto przebywa w pełni legalnie w Niemczech, pracuje, odprowadza podatki, lub też ma swoją firmę oraz ubezpieczenie, czy też przebywa na bezrobotnym z prawem do zasiłku, przysługuje prawo tak zwanego zaświadczenia chorobowego lub też zasiłku chorobowego, wypłacanego w momencie naszej niezdolności do pracy.

CHOROBOWE I CO DALEJ

Jeśli pracujemy na etacie, musimy pamiętać o tym, że w momencie choroby, czy też jakiejkolwiek niezdolności do pracy, mamy obowiązek poinformować o niej naszego pracodawcę jeszcze tego samego dnia. Bywa, że pracodawca wychodzi nam naprzeciw, i naciąga odrobinę terminowość informowania o chorobie, ale umówmy się – jest to bardzo nieostrożne i przede wszystkim – bardzo rzadkie. Ważne jest, aby pracodawca bezzwłocznie dowiedział się o naszej niezdolności do pracy z powodu choroby, bez większych szczegółów co do samej choroby. Następnym krokiem jest (powinno być) odwiedzenie lekarza, który wypisze nam zwolnienie. W przypadku gdy niezdolność do pracy stwierdza lekarz niemiecki, pracownik nie musi troszczyć się o powiadomienie kasy chorych, uczyni to za niego lekarz.

Na dostarczenie zwolnienia lekarskiego mamy 3 dni od momentu, kiedy nie pojawiliśmy się w pracy. W tym momencie należy także pracodawcę każdą możliwą drogą poinformować o długości naszej niedyspozycji.

Co jeśli chorobowe się przedłuża? Po upływie terminu naszego zwolnienia, w momencie, kiedy nie jesteśmy jeszcze zdolni do pracy, powinniśmy ponownie udać się do lekarza po zwolnienie, informując pracodawcę o dłuższej niezdolności (ponownie mamy tu 3 dni na dostarczenie zwolnienia). Warto o tym pamiętać, ponieważ w razie nie przedstawienia zaświadczenia od lekarza, nasz pracodawca wcale nie jest zobowiązany do wypłacania nam zaświadczenia chorobowego.

WYPOWIEDZENIE NA CHOROBOWYM?

Przez pierwsze 6 tygodni naszej niezdolności do pracy, spowodowanej chorobą, pracodawca jest zobowiązany do dalszego płacenia nam wynagrodzenia chorobowego (§ 3 Entgeltfortzahlungsgesetz), które wynosi 100 % wcześniejszego średniego wynagrodzenia pracownika, czyli pełną dotychczasowo osiąganą pensję. Niestety to ten paragraf sprawia, że często stajemy w bardzo dziwnym położeniu, gdy nagle, niespodziewanie, przebywając na chorobowym, odbieramy od listonosza wypowiedzenie z pracy. Tak, to właśnie ten nieszczęsny paragraf jest powodem tego, że pracodawcy często próbują zwolnić pracownika jak tylko dowiedzą się o jego domniemanej chorobie.
Oczywiście pytanie, czy tak wolno, rodzi się samo i jest w pełni normalne. Ale niestety rozczaruję Cię – PRACODAWCA W NIEMCZECH MA PEŁNE PRAWO ZWOLNIĆ PRACOWNIKA PRZEBYWAJĄCEGO NA CHOROBOWYM i sam fakt bycia na chorobowym nie stoi temu na przeszkodzie. Jedyną rzeczą, jaką w tej kwestii musi spełnić pracodawca, jest zachowanie warunków wypowiedzenia.

Chorobowe przez pierwsze 6 tygodni (42 dni) pracodawca wypłaca tylko w momencie, kiedy do pierwszego dnia choroby, byłeś u niego zatrudniony minimum 4 tygodnie. Jeśli dopiero co przyszedłeś do pracy, i nie upłynęły jeszcze te cztery tygodnie, chorobowe będzie płacić Ci kasa chorych, do której należysz. Pracodawca nie odpowiada wtedy za zasiłek chorobowy.

CO PO UPŁYWIE 6 TYGODNI CHOROBY?

A co po upływie 42 dni chorobowego? Od 7 tygodnia trwania niezdolności do pracy pracodawca zostaje zwolniony z tego obowiązku, a pracownikowi przysługuje roszczenie o wypłatę zasiłku chorobowego wobec kasy chorych (§ 44 Sozialgesetzbuch V). Po upływie 6 tygodni przysługuje nam więc tzw. Krankengeld. Według kodeksu niemieckiego prawa socjalnego osoby ubezpieczone mają prawo do zasiłku chorobowego, jeśli choroba sprawia, że stają się niezdolni do pracy na dłuższy okres lub jeżeli pozostają w szpitalu bądź placówkach rehabilitacji. Zasady te dotyczą osób, które wskutek choroby, a nie przez wypadek przy pracy są niezdolne do podjęcia i wykonywania pracy.

W przeciwieństwie do wynagrodzenia chorobowego, które wynosi 100 % naszego wcześniejszego średniego wynagrodzenia, zasiłek chorobowy nie przekracza 90 % kwoty wynagrodzenia netto. Po upływie 6 tygodni choroby, w momencie ciągłego zatrudnienia (czyli jeśli nas nie zwolniono) kasa chorych wysyła pracodawcy do wypełnienia zaświadczenie, na podstawie którego zostanie obliczona wysokość zasiłku chorobowego. Pracownik otrzymuje natomiast tzw. „Zaświadczenie o niezdolności do pracy”, którą nasz lekarz powinien potwierdzić. O każdym ewentualnym przedłużeniu czasu niezdolności do pracy kasa chorych powinna być poinformowana jak najszybciej, gdyż na podstawie każdego nowego przedłożonego „Zaświadczenia o niezdolności do pracy” zostanie przedłużony okres wypłacania zasiłku chorobowego. Zasiłek chorobowy z niemieckich kas chorych (Krankenkasse) wypłacany jest celem zapewnienia miesięcznych dochodów pomimo naszej długotrwałej niezdolności do pracy, tylko jeśli choroba ma ciągłość. Kolejne zwolnienia muszą być wystawiane z ciągłością dat – wystarczy jednodniowa luka pomiędzy zwolnieniami, by przepadła możliwość ubiegania się o zasiłek.

ZOSTAŁEM ZWOLNIONY – CZY MUSZĘ CZEKAĆ DO 7 TYGODNIA NA ZASIŁEK CHOROBOWY?

W przypadku rozwiązania stosunku pracy w trakcie trwania choroby, pracodawca zostaje zwolniony z obowiązku płacenia wynagrodzenia chorobowego a pracownik może już przed upływem 6 tygodni domagać się wypłaty zasiłku chorobowego od kasy chorych. Rozwiązanie stosunku pracy po zachorowaniu pracownika nie ma wpływu na jego roszczenia wobec kasy chorych, wystarczające jest, aby pracownik w chwili zachorowania był jeszcze zatrudniony i był objęty ubezpieczeniem chorobowym.

JAK DŁUGO WYPŁACANY JEST ZASIŁEK CHOROBOWY?

Jeżeli jest się niezdolnym do pracy przez cały miesiąc kalendarzowy, wynoszący np. 31 dni, to zasiłek wypłacany jest właśnie za te dni, licząc tutaj także soboty i niedziele. Pod uwagę brane są tu dni kalendarzowe, a nie dni robocze. Pamiętaj, że jako ubezpieczony otrzymasz zasiłek chorobowy bez ograniczeń czasowych w przypadku niezdolności do pracy z powodu tej samej choroby, ale nie dłużej niż przez 78 tygodni w ciągu trzech lat od daty rozpoczęcia niezdolności. Co to znaczy? A no znaczy to tyle, że zasiłek chorobowy przyznawany jest ubezpieczonemu przez 78 tygodni na każde trzy lata po orzeczeniu niezdolności do pracy. Czyli po upływie trzech lat, od otrzymania pierwszego zasiłku chorobowego, ubezpieczony zyskuje prawo do zasiłku chorobowego, tylko jeśli w ciągu tych 3 lat był przynajmniej przez 6 miesięcy czynny zawodowo i przez 6 miesięcy po upływie tych 3 lat nie był niezdolny do pracy z powodu tej samej choroby, za którą otrzymywał poprzednio zasiłek.

CHOROBA PODCZAS POBYTU W POLSCE

Jeśli chodzimy do lekarza w Polsce, musimy wysyłać kopie zwolnienia lekarskiego również i do naszej kasy chorych w Niemczech. Niemieckie kasy chorych akceptują zarówno zwolnienia lekarskie wystawione w Niemczech, jak i zwolnienia wystawione w Polsce na drukach ZUS – ZLA. Lekarz wypisujący zwolnienie wypełnia trzy druki: oryginał w kolorze czerwonym przeznaczony dla ZUS, egzemplarz zwolnienia w kolorze zielonym dla pacjenta oraz trzeci egzemplarz, który pozostawia u siebie. Numer statystyczny naszej choroby pojawia się tylko na oryginale. Ponieważ niemieckie kasy chorych potrzebują informacji na temat diagnozy, ważne jest, aby złożyć w swojej niemieckiej kasie chorych, obok kopii zielonego egzemplarza, który jest przeznaczony właśnie dla nas celem doręczenia pracodawcy – także kopię oryginału (czerwony druk). Przyspiesza to znacznie zarejestrowanie polskiego zwolnienia lekarskiego przez Krankenkasse. Pamiętaj także, że Krankenkasse jest instytucją uprawnioną do uzyskania w Polskim ZUS wszelkich informacji potwierdzających prawdziwość doręczonego zwolnienia oraz ma prawo do zlecenia przebadania ubezpieczonego w celu potwierdzenia diagnozy.

W przypadku jednak gdy niezdolność do pracy stwierdzi lekarz polski, pracownik powinien samodzielnie powiadomić kasę chorych. Na jej powiadomienie i dostarczenie zwolnienia mamy 7 dni, i jeśli tego nie zrobimy w terminie, możemy doprowadzić do zawieszenia roszczenia i utraty zasiłku chorobowego. W przypadku braku powiadomienia kasa chorych ma prawo do odmowy wypłaty zasiłku chorobowego za okres do chwili wpłynięcia powiadomienia o niezdolności do pracy.

CHOROBOWE NA URLOPIE

Jeśli zdarzy Ci się na urlopie choroba, nie wahaj się iść do lekarza! I tutaj przysługują Ci prawa (oraz obowiązki). Terminowość dostarczania zwolnienia chorobowego jest taka sama, jednak co warto zapamiętać – w przypadku choroby podczas urlopu, ten drugi zatrzymuje się na rzecz tego pierwszego. Czyli co? Jeśli mam cały tydzień urlopu (5 dni roboczych), po czym we wtorek, dnia drugiego, pójdę do lekarza i następnie o swojej chorobie poinformuję pracodawcę, dni, które były moim urlopem, a zamieniły się w chorobę, stają się automatycznie urlopem niewykorzystanym.

Ciężko powiedzieć, czy warto tu w Niemczech chorować, bo zawsze ryzykujemy w pełni legalnym zwolnieniem z pracy, ale warto wiedzieć mimo to, jak to wszystko funkcjonuje. Bo mam nieodparte wrażenie, że nawet mimo ryzyka, jest sporo łatwiej, jak w Polsce. A Ty jak myślisz?

8 komentarzy
  1. Marian 3 lata ago
    Reply

    Witam! Dostałem od lekarza 3 egzemplarze zwolnienia chorobowego. Jeden dla pracodawcy, następny do kasy chorych i ostatni dla ubezpieczonego ( czyli mi). Czy zwolnienie do kasy chorych muszę wysłać osobiście czy jest to obowiązek szefa?
    pozdrawiam

    • Aleksandra 3 lata ago
      Reply

      My mamy obowiazek wyslac zwolnienie do swojej kasy chorych.

    • Tadeusz Kasza 2 lata ago
      Reply

      po przepracowaniu 2 lat na budowie pważnie zachorowałem 78 tygodni na zasiłku chorobowym ,po rechabilitacji nie mogę wrócić do zawodu. Czy za okres zasiłku należy mi się urlop? Może ktoś mi odpowie.Dzięki.

    • Tadeusz Kasza 2 lata ago
      Reply

      Oddać do unezpieczyciela

  2. PracownikNiem 2 lata ago
    Reply

    Witam,

    Po pierwsze bardzo fajne źródło informacji, dzięki!: mam pytanie – pracuję w Niemczech od niecałych 2 miesięcy w firmie pośredniczącej (to u nich jestem zatrudniony i wysyłają mnie na określone zlecenia ale z nimi mam normalną umowę o pracę) – ubezpieczyli mnie w DAK bez pytania ale to mniej istotne. Bardziej istotne jest to, że zachorowałem niefortunnie i to tak, że leczenie będzie na pewno długie – nie chcę wdawać się w detale ze zrozumiałych powodów. Liczę się z wypowiedzeniem z pracy – problem w tym, że po tych niecałych 2 miesiącach nie dostałem jeszcze ani mojej karty ani nic aby leczyć się w NFZ. Co mam zrobić aby iść do polskiego lekarza? Do Polski wrócić muszę, nie ma innego wyjścia – tutaj nawet 2 tygodnie bez pracy by mnie finansowo dobiły a w Polsce mam rodzinę na utrzymaniu. Czy jak pójdę prywatnie i zapłacę za wizytę to jest to jakieś wyjście? Domyślam się, że firma mnie zatrudniająca zwolni mnie po 2, max 3 tygodniach – i co dalej? Słyszałem, że krankenkasa może odmówić mi wypłaty świadczeń – czy to prawda?. tydzień bez wizyty u lekarza tu jeszcze wytrzymam ale dłużej – aż boję się pomyśleć. Jak to rozegrać? Z góry serdeczne dzięki za odpowiedź która naprawdę uratuje poważną sytuację.

    • Alessandra 2 lata ago
      Reply

      Nie znam zasad jakie panują w DAK, ale uważam, że powinieneś tam zadzwonić i zapytać dlaczego do dnia dzisiejszego nie dostałeś. Dwa miesiące to sporo czasu. Pracujesz dla firmy pośredniczącej więc pewnie jest tam ktoś kto mówi po polsku – może ten ktoś będzie chciał Ci pomóc. Nie wiem co Ci dolega, ale przy długiej i stałej niezdolności do pracy masz możliwość ubiegać się o zasiłek chorobowy, ale:
      1.Nie wiem czy pracujesz dla niemieckiego pracodawcy czy tylko dla „polskiego posrednictwa”
      2. Czy masz odprowadzane wszystkie składki.

      Nie wiem jak długo, jeśli by się dało po tak krótkim czasie, mógłbyś otrzymuwać zasiłek chorobowy (generalnie mowa jest o przepracowaniu min.6 miesiecy – warto zapytać w kasie chorych!)

      Jeśli coś Ci się należy (zasiłek) i będziesz już miał informację szczegółową na ten temat, to nawet jeśli pracodawca zwolni Cię wcześniej, masz prawo wcześniej ubiegać się o te pieniądze. Ale najważniejsze to skontaktować się z kasą chorych. Dopiero później możesz myśleć nad kolejnym krokiem. Co do odmowy wypłaty świadczeń tu trzeba się zastanowić (i jak pisałam dowiedzieć), bo nie wiadomo czy i jak długo świadczenie Ci przysługuje. W późniejszym czasie mogą odmówić, jeśli np.nie stawisz się na komisję lekarską, stwierdzą, że nic Ci nie dolega, że możesz pracować i tak dalej… dlatego musisz też, idąc do kasy chorych na rozmowę, być przygotowanym na róż e tego typu pytania. Niezdolność do pracy wynika z pracy? Zawodu? A może ze względów prywatnych? Może wypadek przy pracy? Dowiedz się, i jak coś to pisz. Jak nie tutaj, zawsze możesz pisać na maila :)

      • PracownikNiem 2 lata ago
        Reply

        Serdeczne wielkie dzięki za odpowiedź! Mam parę informacji:
        1. Pracuję dla firmy niemieckiej. Pomimo, ze obsługę mają w języku polskim to są firmą stricte niemiecką. Wszystkie składki, podatki itd opłacam w Niemczech. Jest to to normalna umowa o pracę na czas nieokreślony więc chyba wszystkie niezbędne składki mam odprowadzane.
        2. Kartę „cudownie” dostałem po mailu do DAK :) Dziś idę z nią do NFZ dowiedzieć się co i jak bo akurat jestem w Polsce.
        3. Pomimo, że obsługa w mojej firmie jest po polsku to jest naprawdę „niezbyt” pomocna. Pracownikowi, który się mną opiekuje naprawdę trudno jest cokolwiek zrobić, o wszystko robi problemy lub ewidentnie kłamie, że „się nie da” pomimo, że gdy sam próbuję daną rzecz załatwić nagle się da. ale przez ograniczenie językowe i nieznajomość przepisów niemieckich wiele spraw jest poza moim zasięgiem.
        4. Dowiedziałem się w międzyczasie, ze sam mogę „przejąć” i opłacać składkę ubezpieczenia jeśli taka sytuacja mi się przydarzy, jaką opisałem powyżej. CZY TO PRAWDA?
        5. Z ewentualną komisją nie mam żadnych problemów bo jestem naprawdę chory i nic nie ukrywam.
        6. Jako, że pisze jako anonim mogę się w sumie przyznać chociaż mi trochę wstyd: choroba to nawrót choroby natury psychicznej – ostatnio w Polsce dochodziłem do siebie pół roku na BARDZO otępiających lekach uniemożliwiających jakąkolwiek pracę, szczególnie na początku. Obecnie jestem na etapie „bardzo źle”, krok przed „tragicznie” i długo nie dam rady choroby ukrywać i „brać się w garść” jak to mówią…
        7. Moja firma gdzie się da pomija istotne informacje i boję się, że mogą mnie „wykiwać”.
        8. Przy ich podejściu do mnie jestem na 90% pewien, że nawet przy krótkim zwolnieniu lekarskim na przynajmniej doraźną regenerację i tak dostanę wypowiedzenie dlatego boję się im nawet wspomnieć o tym, że jestem chory. Trafiłem niestety na niezłe „szambo”.

        Punkt 4 tutaj się chyba najważniejszy. Nigdzie o tym informacji nie mogę znaleźć, jedynie na forach wyszukałem info, że kasa chorych gdy nie ma wpływu składek od pracodawcy może zerwać umowę i robią to często bez wcześniejszego ostrzeżenia. Wyczytałem też, że jeśli się w porę zorientuję to mogę przejąć płatność tych składek ale nie wiem czy to prawda i jak jest z pracownikiem z Polski…

        Serdeczne dzięki z góry za odpowiedź. Nie śpię od 2 dni bo w poniedziałek mam się stawić w pracy a już czuję, że kolejnego turnusu nie dam rady wytrzymać…muszę po prostu faktycznie się wyleczyć, chociaż krótko aby wymyślić co dalej w życiu…

        Jeszcze raz dzięki za odpowiedź powyżej.

        • Aleksandra 2 lata ago
          Reply

          Jeśli masz za krótko odprowadzane składki, i Cię zwolnią, musisz ubezpieczyć się sam – dowiedz się w swojej kasie chorych jaki jest koszt i kiedy musiałbyś to zrobić (nie możesz nie być ubezpieczony, niezależnie od tego czy pracujesz czy nie).

Leave a Comment

Your email address will not be published.

You may like